Informacje

Czy Banksy ma twarz?

• Plotki o artystach - Justyna Szafir
• 2026 / 04 / 09

Artysta Banksy zyskał sławę pozostając anonimowym. Wokół jego postaci narosło wiele legend i nieprawdopodobnych historii. Nikt go nie widział, ale za to regularnie można zobaczyć jego prace, głównie murale. Podobno zaczynał w latach 90-tych, angielskim mieście Bristol, od malowania sprayem ścian. Wtedy jego prace nie były jeszcze tak pożądane jak dziś i artysta musiał często uciekać przed policją.

Podczas jednej z wypraw musiał ukryć się pod pociągiem i to właśnie tam - ujrzawszy numer seryjny wagonu namalowany od szablonu - wpadł na pomysł szybszego "zdobienia" ścian. To właśnie szablon na długo został formą, którą do dziś się posługuje. Jest to technika, która pozwala artyście na szybkie tworzenie skomplikowanych graffiti, opierając się na ręcznym wycinaniu wzorów i użyciu farb w sprayu. Banksy najpierw rysuje zarys projektu na kartonie, a następnie ręcznie wycina kształty, tworząc szablon. Jego najbardziej znanym i rozpoznawalnym projektem był "Rat Art" - seria szczurów. RAT to anagram słowa ART, co znaczy, że szczury zalewają miasta, a powinna sztuka. Właśnie dzięki tej "szablonowej" sztuce artysta zyskał najwikszy rozgłos.

Prace Banksy'ego poruszają przeróżne tematy. Jedne są błahe a inne poważne. Dużą uwagę artysta poświęca nadmiernemu konsumpcjonizmowi współczesnego człowieka. Jego stosunek do konsumpcjonizmu ukazuje praca przedstawiająca ukrzyżowanego Chrystusa z zakupami z hipermarketu.

Banksy znany jest też z tego, że w swoich pracach porusza tematy polityczne, społeczne i wojenne. Krytykuje niesprawiedliwości społeczne oraz konflikty zbrojne. Jego prace mają charakter aktywistyczny i antywojenny. Ciekawa historia wiąże się z jego obrazem "Girl with Balloon" ("Dziewczynka z balonikiem"). Pokazana na nim dziewczynka wyciąga rączkę za uciekającym jej na wietrze balonikiem. Obraz symbolizuje w ten sposób stratę i ulotność czasu.

Częściowo pocięty na paski obraz (z lewej) to kopia słynnych murali Banksa.

---

Banksy namalował go jako murale w różnych miejscach Londynu (za pomocą szablonu). Obraz w wersji papierowej, oprawiony w ramę, został wystawiony na aukcji w 2018 roku. Artysta, aby zaprotestować przeciwko komercjalizacji sztuki i rynkowi aukcyjnemu, sam ten obraz zniszczył. Wbudowana w ramę zniszczarka uruchomiła się na aukcji, co Banksy wytłumaczył cytatem z Picassa: "popęd niszczenia jest również impulsem twórczym".

Banksy jako artysta uliczny krytykuje sztukę jako towar luksusowy. Ale wbrew jego zamierzeniom, wspomniany obraz nie został całkowicie zniszczony i paradoksalnie stał się jeszcze bardziej sławny i ostatecznie zyskał na wartości. Pocięty obraz w 2021 roku sprzedano za 18,5 miliona funtów brytyjskich. Jednym słowem, facet skazany jest na sukces.

Anonimowość dla Banksy'ego jest kluczowa. Jak sam twierdził, nigdy nie ma zamiaru się ujawnić. Satyrycznie podsumował, że dość już zakochanych w sobie dupków, którzy wpychają wszędzie swoje pyski i chcą być wynoszeni na piedestał. Banksy oficjalnie nie ujawnił swojej tożsamości, jednak w marcu media poinformowały o zaawansowanym śledztwie, wskazującym, że pod tym pseudonimem ukrywa się Robin Gunningham, urodzony w Bristolu, który miał zmienić nazwisko na David Jones.

Jednak artysta nie potwierdził tych doniesień, mimo że sam siebie nazywa Robbie. Wieloletni prawnik artysty, Mark Stephens zaznaczył, że Banksy chce zachować anonimowość, która jest dla niego kluczowa. Jego prace ukazują się nagle i nieoczekiwanie w różnych miejscach na świecie. Niech dalej tworzy w ukryciu, ta anonimowość dodaje jego sztuce siły w przekazywaniu ważnych społecznie treści. Przynajmniej jest oryginalny i nie pcha się na czerwone dywany.